De 3,2 miljard euro aan bezuinigingen waarvoor het kabinet nu maatregelen aankondigt, zijn nog maar een begin. Een volgend kabinet wil 18 miljard euro structureel bezuinigen, hoewel Rutte dat bedrag inmiddels met dank aan de nieuwe begroting naar 16 miljard heeft bijgesteld. Volgens het CPB moeten de bezuinigingen op termijn uitkomen op 29 miljard.

De noodzaak van bezuinigen wordt breed gedragen in Den Haag. De discussie spitst zich nu vooral toe op het tempo waarin maatregelen moeten worden genomen en waar het mes in gaat.

De kredietcrisis heeft de economie een paar jaar in ontwikkeling teruggezet, de overheidsinkomsten blijven daardoor ver achter op de planning. Het gevolg is een fors tekort op de begroting (volgend jaar meer dan 20 miljard euro). De staatsschuld is sinds de crisis gestegen van 40 naar 66 procent van het bruto binnenlands product. In vergelijking tot andere Europese landen valt dat overigens nog wel mee. Gezaghebbende instituten als het IMF en de OESO hebben de afgelopen weken benadrukt dat Nederland er relatief goed voorstaat, en dat het in Nederland misschien wel een tandje minder kan met bezuinigen.

Jan Kees de Jager zegt daarover vandaag in Trouw:

"Iedereen denkt altijd maar dat bezuinigingen economische groei frustreren. Dat is hemaal niet zo. Er blijken enorm positieve vertrouwenseffecten uit te gaan van pogingen de overheidsfinanciën in het gareel te houden. Zweden en Finland zijn goede voorbeelden. Die landen zagen een sterkere groei nadat de overheid na economische crises niet aarzelde en begon te bezuinigen. Je zou het niet verwachten, maar ook op bijvoorbeeld de consument blijkt dat vertrouwenwekkend over te komen. Het is een aspect dat critici gauw vergeten.”

Het bezuinigingspakket met de opbrengst in 2015:

• > Gereserveerd geld voor nieuw beleid: 700 miljoen
• > Loonbijstelling ambtenaren: 600 miljoen
• > Lagere kinderopvangtoeslag: 445 miljoen (deels naar pakket 3,2 miljard)
• > Loonmatiging ambtenaren: 400 miljoen
• > Inburgering: 340 miljoen
• > Incidentele loonontwikkeling ambtenaren: 300 miljoen
• > Taakstelling 1,5 procent rijksdienst: 230 miljoen
• > Hogere tabaksaccijns: 200 miljoen
• > Efficiency bij beheer infrastructuur: 70 miljoen
• > 'Economische' subsidies: 50 miljoen

Lees ook het boek 'Politiek is niet voor bange mensen'; over leiderschap en burgerschap.