Sleept u zichzelf ook iedere ochtend met moeite uit bed omdat u geen zin heeft naar het werk te gaan? Zit u de tijd weg te kijken op de klok tot de lunch en de tijd af te tellen tot u weer naar huis mag? Verzint u allerhande klusjes tussendoor zoals koffie halen om het werk door te komen? Vermoedelijk is uw werk dan te makkelijk, de hoeveelheid te weinig of in ieder geval niet uitdagend genoeg voor u. Het risico op een bore-out is in dat geval net zo groot als op een burnout.
Bart Flos noemt dit in zijn onlangs verschenen Anti-sleurboek 'werkbederf': de factoren waardoor het niet meer lukt om te streven naar balans, zelfontplooiing en tevredenheid in je werk. Dat wordt dus niet alleen bepaald door overbelasting, maar ook door onderbelasting. De 'houdbaarheidsdatum' van je werk is in zo'n geval verdwenen. Op de lange termijn leidt dat tot: 'baanbalen', 'jobtobben' en 'ellendewentelen' en uiteindelijk dus tot sleur.
Volgens onderzoeken zou 15 procent van alle werknemers last hebben van verschijnselen als depressiviteit en oververmoeidheid door sleur. Hoewel dit voor bedrijven aardig in de papieren kan lopen, is de bore-out tot nu toe nog een verborgen kostenpost. Flos haalt cijfers aan van Salary.com en AOL die zouden laten zien dat het jaarlijks in de VS 750 miljard dollar kost. In Nederland is het percentage werknemers met deze klachten de afgelopen jaren toegenomen naar 13 procent.
Door de crisis is het aannemelijk om te denken dat dit percentage de komende tijd alleen maar groeit. Gezien de vele ontslagen en toenemende werkloosheid luidt het credo onderhand bijna beter een saaie baan dan géén baan. Maar werkenden met weinig groeimogelijkheden hebben een 2,7 keer zo hoge kans op een bore-out, werknemers die weinig autonomie hebben in hun baan lopen een 1,7 keer zo groot risico.
Hoe herken je nu zo'n bore-out? In Bart Flos zijn boek noemt hij wat symptomen waaraan u zichzelf of uw medewerkers kunt herkennen.
#Verstrooidheid
Met de afstandsbediening opnemen, sleutels in de wasmachine vinden, schoonmaakmiddelen in de koelkast, wc-papier in het keukenkastje... Als voortdurend alles kwijt is dan kan dat wijzen op oververmoeidheid.
# Zowel aanwezig als afwezig zijn
Krijg je steeds de vraag waar je met je gedachten zit en lach je dan maar een beetje omdat je eigenlijk niet weet waar je aan dacht? Sterker, eigenlijk dacht je helemaal nergens aan. Doe je veel dingen op de automatische piloot zonder dat je je bewust bent dat je ze doet? Schrik je op omdat je al 5 minuten een boterham staat te smeren of je handen aan het wassen bent?
# Blackout
Iedereen drijft wel eens eventjes af tijdens een saaie vergadering. Maar als dat bijna structureel wordt of als er hele stukken kwijt zijn uit het geheugen - zonder dat er alcohol in het spel is - dan wordt het oppassen.
# Irritatie
Snel geïrriteerd, alles en iedereen ergert je en je hebt steeds woorden met anderen, snauwt mensen af en loopt voortdurend te mopperen. Dan zit je duidelijk niet lekker in je vel. Je tolerantiegraad is nogal laag. Ook voor dingen.
# Stemmingswisselingen
Als de irritatie zich afwisselt met verdrietige of depressieve buien dan betekent het goed zwaar weer. Alleen, dit onweer trekt niet zo snel over.
# Geen trek
Minimale eetlust, vermindering van reuk, slechter zicht, duizelingen; dan begint de overbelasting zich ook fysiek te vertalen. Tijd voor een time-out.