De zeldzame Jan Aalberts

07 feb 2011  |   Hans Crooijmans  
Jan Aalberts

‘Als je niet kunt huilen, kun je ook niet lachen’, mag Jan Aalberts graag zeggen. Het is zijn variant op het typische van ondernemen: hoge toppen, diepe dalen.

Gehuild heeft hij weinig, in de kwart eeuw dat hij leiding gaf aan ‘zijn’ Aalberts Industries. Lachen kon Aalberts onlangs opnieuw omdat hij kerngezond zijn 71ste verjaardag vierde en korte tijd later door Nederlandse beleggers werd uitgeroepen tot ‘Topman van het Jaar’.

In de regel is zo’n uitverkiezing een boodschapper voor naderend onheil. Al te vaak vallen lieden die een prijs winnen vervolgens binnen de kortste keren van hun voetstuk. Denk aan Cees van der Hoeven, Rijkman Groenink of Kees Storm. Maar de kans is nihil dat Aalberts zoiets overkomt.

Dit komt op de eerste plaats doordat Aalberts – in tegenstelling tot het genoemde trio – geen manager is, maar een heuse ondernemer. Hij bouwde Aalberts Industries op voor eigen geld en risico en bezit samen met zijn vrouw nog altijd een flink belang in dit sinds 1987 aan de beurs genoteerde miljardenbedrijf. Veel andere topmanagers gedragen zich wel alsof ze eigenaar zijn (ze stoppen zich niet voor niets vol met aandelen en opties), maar zijn in feite doodgewone werknemers. Ze worden voor een poos aangesteld om de boel te leiden, totdat iemand de zaak overneemt en ineens een heel andere weg inslaat.

Aalberts onderscheidt zich ook doordat hij, ondanks de langjarige successtory, niet in zijn eigen onfeilbaarheid is gaan geloven. ‘We maken nog erg veel fouten’, vertelde hij me meer dan 15 jaar geleden. ‘En ik maak er waarschijnlijk de meeste.’ Aalberts vindt het bijvoorbeeld zwak van zichzelf dat hij de crisis van 2008 niet zag aankomen. Hij had in de hoogtijjaren moeten ingrijpen. Voorraden verkleinen, werkkapitaal krimpen, schulden verlagen.

Nooit veranderde hij de basisformule van Aalberts Industries. Het concern is een bonte verzameling van 150 bedrijven in Europa, Noord-Amerika en Azië die zelfstandig de boer op mogen (‘wie geen vertrouwen geeft, krijgt ook geen vertrouwen’), maar altijd moeten beseffen dat ergens in een voormalige paardenstal op een landgoed in Midden-Nederland een batterijtje financiële specialisten elke vrijdag hun resultaten analyseert. De afgelopen jaren haalde het hoofdkantoor de teugels flink aan, maar de business wordt onveranderd gedaan door de werkmaatschappijen.

Even eenduidig is de strategie waardoor de onderneming snel expandeerde: overnames. De acquisitiemachine die Aalberts heet – hij kocht meer dan 70 ondernemingen – absorbeert alleen bedrijven met een ijzersterke marktpositie, goed management en een -winstgevende exploitatie. Concurrenten van bedrijven die deel uitmaken van de huidige groep, laat Aalberts links liggen. Bestaand -management blijft bij voorkeur zitten en elke dochter houdt haar eigen naam. Niks geen stoere verhalen over synergie en turn around-situaties.

De manier waarop Jan Aalberts zijn opvolging regelt, verdient ook navolging. Niemand kijkt in zijn kaarten. Aalberts zegt steevast dat hij een half jaar voor zijn afscheid iemand zal aanwijzen. Gekscherend: “Het kan een Nederlander worden, een Chinees of een Amerikaan.” Vast staat slechts dat hij uit eigen gelederen komt. Want in een bedrijf van meer dan 10.000 mensen geen opvolger kunnen vinden, acht Aalberts een blamage. Een familielid wordt het sowieso niet, want “met vrienden en familie moet je nooit in zaken gaan”.
Jan Aalberts, een bijzonder exemplaar. In Nederland is zijn soort zeldzaam, helaas.

Hans Crooijmans is een in bedrijfseconomie gespecialiseerde journalist en columnist. Hij werkt vanuit Moskou. Lees zijn eerdere columns.

Op MT.nl/columns vindt u ook de columns van trendwatcher Carl Rhode en rasondernemer Richard Branson 

Lees ook:

Gerelateerde artikelen:


Meer over De experts:


Gegevens ontvanger
Naam ontvanger:
Email ontvanger:
Jouw gegevens
Naam:
Email:
De oplossing voor het mestprobleem: maak er kleding en papier van!

De oplossing voor het mestprobleem: maak er kleding en papier van!

Een mestoverschot? De oplossing lijkt te komen uit Eindhoven, waar Jalila Essaïdi er plastic, textiel en papier van weet te maken. Lees verder

Bob wordt ingewijd in de geheimen van Twitter

Bob wordt ingewijd in de geheimen van Twitter

Bob is divisiedirecteur van een groot concern hij doet zijn best. In aflevering 169 wordt hij ingewijd in de geheimen van twitter. Lees verder

Brexit: de leukste social media-inhakers

Brexit: de leukste social media-inhakers

Geef de sociale media een onderwerp en de grappen komen eruit rollen. De 7 leukste inhakers op de Brexit. Lees verder

Zo gaat je bedrijf het beste om met de Brexit

Zo gaat je bedrijf het beste om met de Brexit

Nu de Britten de Europese Unie verlaten, legt Dennis Heijnen van brancheorganisaties Evo en Fenedex legt uit hoe bedrijven daar het beste mee om kunnen gaan. Lees verder

Brexit in beeld: ouderen en laagopgeleiden stemmen voor vertrek

Brexit in beeld: ouderen en laagopgeleiden stemmen voor vertrek

De 52 procent meerderheid voor de Brexit geeft maar een beperkt beeld van de verdeeldheid in het land. Britse tegenstellingen weergegeven in 4 grafieken. Lees verder

Brexit: bloedbad op de beurs, Cameron treedt af

Brexit: bloedbad op de beurs, Cameron treedt af

De Britten hebben onverwacht vóór het vertrek uit de Europese Unie gekozen. Nederlandse exporteurs zien producten vanochtend in een keer 6 procent duurder worden. David Cameron kondigt zijn aftreden aan. Lees verder

5 tips om uw Internet-of-Things beter te beveiligen

5 tips om uw Internet-of-Things beter te beveiligen

Het Internet of Things (IoT) maakt processen en producten efficiënter. Maar de staat van de beveiliging is te vergelijken met het internet in 1984. Vijf tips om die te verbeteren. Lees verder

Verenigd Koninkrijk uit de Europese Unie; Sjoemelsoftware kost in ieder geval 14 miljard in VS voor Volkswagen

Verenigd Koninkrijk uit de Europese Unie; Sjoemelsoftware kost in ieder geval 14 miljard in VS voor Volkswagen

Plus: Netbeheerders willen af van Balkenende-norm, minimumloon Frankrijk slecht nieuws voor NL transport.  Lees verder

Waarom jonge managers hun medewerkers beter níet om advies kunnen vragen

Waarom jonge managers hun medewerkers beter níet om advies kunnen vragen

Jongere managers kunnen hun medewerkers beter geen advies vragen. Daarmee gaat hun wankele status namelijk alleen maar verder achteruit. Lees verder

Een productievere werkdag? Check dan deze 5 programma’s

Een productievere werkdag? Check dan deze 5 programma’s

De werkdag kan altijd productiever. 5 programma’s die daarbij helpen. Lees verder

Whitepapers
Meer whitepapers »
 
Volg MT op Twitter


@MTNieuws op Twitter
X