Voor het eerst in de geschiedenis heeft de Rabobank het beste imago van alle bedrijven van Nederland. De bank wint op alle fronten. Minstens zo opvallend is de grote waardering voor de ethisch verantwoorde knuffelbanken, Triodos en ASN. Heeft het oude bankieren nu echt afgedaan?

De MT500 2012 is uit



Bestel de MT500 gids online
De afgelopen jaren was het een slagveld in de financiële ­sector. Zonder een ­ruimhartige overheid die diep in de buidel (van de belastingbetaler) tastte, was de crisis ongetwijfeld uitgemond in een massaslachting. De bankensector kreeg een optater van jewelste. ­Ontslagen, bezuinigingen, ­steunoperaties, nationalisaties en terugbetalingen zorgden voor het slechtste imago van deze sector ooit. Voor het publiek volstrekt ­onbegrijpelijke bonussen deden het ­laatste restje krediet verdampen.

Maar herstel lijkt op komst getuige de ­resultaten van het MT500-onderzoek van dit jaar. De duikvlucht van de meeste ­financials is daarin tot stilstand gekomen. Op een paar uitzonderingen na, zoals de Friesland Bank. De bank die met een ­intensieve reclamecampagne met Jort Kelder flink aan de weg timmerde, ­raakte financieel in zwaar weer en qua imago uit de gratie. Na een recordnotering vorig jaar op plek 118, vinden we de Friezen nu terug in de kelder van de lijst: plek 381. En dat terwijl het MT500-onderzoek plaatsvond voordat het nieuws bekend werd van de ­overname van de bank door de nummer 1 van de lijst. Ook toen al zagen de ondervraagde managers het dus niet meer zitten met de Friese bank. De vraag de komende jaren is welke invloed de noordelijk ballast zal hebben op het eigen, oerdegelijke en ­stabiele imago van de Rabobank zelf.

Aegon, Friesland Bank, ING, Rabo

Een andere negatieve uitschieter dit jaar is Aegon. De verzekeraar vindt zichzelf terug op plek 90, nadat het in 2010 nog topte met een dertigste ­notering. De ­ellende is er dan ook groot. Drie miljard staatssteun viel ­samen met een escalatie van de problemen rond de woekerpolissen. De afwikkeling hiervan sleept zich eindeloos voort, wat ­funest is voor het imago. Werk aan de ­winkel dus voor ceo Marco Keim, die eerder in MT zei dat hij het herstellen van het vertrouwen als zijn belangrijkste taak ziet.

Temidden van alle hel en verdoemenis die de sector over zichzelf afriep stijgen een paar witte raven tot grote hoogte. ­Natuurlijk is er in de eerste plaats de ­extreme stabiliteit van het imago van de Rabobank. De coöperatieve bank, zonder twijfel de saaiste van de grootbanken, is al jaren een trouw lid van de top-3 in de MT500, maar laat nu voor het eerst alle anderen achter zich. Geen wonder, ­gezien de kernwaarden die de bank hanteert en waarin ze haar eigen morele en ethische uitgangspunten heeft vastgelegd. De Rabo hanteert respect, ­integriteit, professionaliteit en ­duurzaamheid als de fundamentele ­beginselen.

Ligt dáár dus de oorzaak van het succes? Helaas, het antwoord is geen simpel en eenduidig ‘ja’. Van de tien hier vergeleken financiële spelers in de ­MT500 zijn de kernwaarden vergelijkbaar of soms zelfs hetzelfde. Respect en integriteit vinden we bijvoorbeeld ook in de ­beginselverklaring van daler ING en de verkochte Friesland Bank. Duurzaamheid is ook niet bepaald exclusief, net zo min als professionaliteit… Of zouden de MT500-­respondenten deze claims bij de Rabobank gewoon geloof­waardiger vinden?

Wereldverbeteraars Triodos en ASN Bank

Het succes van de Rabobank staat ook niet op zichzelf. Ook twee andere ­banken die zich afzetten tegen het oude, harde imago van de financiële sector zijn erg in zwang. Triodos en ASN Bank, die zich niet ervoor schamen zich te ­profileren als wereldverbeteraars, ­scoren goed met die visie die bankieren ziet als manier om bij te dragen aan een betere toekomst. Triodos is inmiddels uitgegroeid tot een algemene bank, maar voelt zich nog ­altijd diep verbonden met de antroposofische gemeenschap waar het uit voortkomt en de waarden die daarbij horen. En ASN, een volle dochter van het veel lager geklasserde SNS Reaal, dringt dit jaar voor het eerst door in de top-50.

Blijkbaar zijn wij gevoelig geworden voor de waarden die deze banken belichamen; respect voor mens, milieu en duurzame vooruitgang. En anders dan bij de ­meeste grote financiële partijen geloven we hen ook. Triodos hanteert duurzaamheid, transparantie, onder­nemerschap en ­samenwerken als kernwaarden, die ­volgens een woordvoerder geformuleerd zijn door te kijken naar wat de bank­medewerkers in de praktijk van alledag als leidraad gebruiken. ASN, de bank met zijn wortels in de ­Nederlandse vakbeweging, heeft als kernwaarden sympathiek, betrokken en ­professioneel. De ‘rode’ bank voert op dit ­moment een intensieve reclame­campagne waarin juist de verantwoordelijke omgang met de spaargelden het centrale thema is. Dat is goed voor de bekendheid van het merk en daarmee voor het imago.

Maar waar we Triodos volledig en ­onvoorwaardelijk geloven, ligt dat bij ASN toch een tikkie anders. In het ­imago en de mediacampagne van ASN huist kwetsbaarheid, zo merkte de bank recent. Vlak na het sluiten van de onderzoeksperiode van de MT500 onthulde de redactie van De Pers dat de bank een flink deel van het spaargeld niet belegd in ‘goede dingen’, maar aanwendt om de hypotheken van moeder SNS Reaal te financieren. Opeens blijkt de relatie met het door de crisis besmette moederconcern een ­risico. SNS duikelde van de hoogste ­notering in 2009 (plek 21) dit jaar naar een dieptepunt in de ranking (110).